Từ ngày 11-19/10/2026, Hội nghị Liên minh Thư viện Quốc tế Con đường Tơ lụa (SRILA) đã diễn ra tại thành phố Tây An, Trung Quốc, với chủ đề “Trao quyền bởi trí tuệ số, cùng xây dựng Con đường Tơ lụa: Lý luận và thực tiễn sáng tạo của thư viện thông minh”. Hội nghị có sự tham gia của 10 thư viện lớn thuộc Trung Quốc cùng 16 tổ chức thư viện quốc tế, trong đó có Thư viện Quốc gia Việt Nam, tạo diễn đàn trao đổi kinh nghiệm, chia sẻ tri thức và thúc đẩy hợp tác giữa các thư viện trong bối cảnh chuyển đổi số.

Đại biểu tham dự Hội nghị

Để hiện thực hóa tầm nhìn chung đó, các phiên thảo luận tại Hội nghị nhấn mạnh xu hướng ứng dụng công nghệ số trong hoạt động thư viện, đặc biệt là ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI), dữ liệu lớn (Big Data) và Internet vạn vật (IoT). Một trong những vấn đề được đặc biệt quan tâm là tư duy chuyển dịch vai trò của thư viện từ "trung gian tri thức" sang "trung gian nhận thức" - nền tảng cốt lõi của thư viện tương lai. Theo hướng tiếp cận này, thư viện không chỉ thực hiện chức năng lưu trữ, tổ chức và cung cấp tài nguyên thông tin mà còn hướng tới hỗ trợ người dùng phát hiện, kết nối và sử dụng tri thức hiệu quả hơn. Bên cạnh đó, việc ứng dụng AI tạo sinh (Generative AI), kết hợp cùng khổ mẫu biên mục BIBFRAME đang mở ra bước đột phá trong tự động hóa nghiệp vụ, cá nhân hóa trải nghiệm và tối ưu hóa công tác tra cứu cho người dùng.

Toàn cảnh Hội nghị

Hội nghị cũng giới thiệu thực tế các mô hình kiến trúc thư viện tiên tiến với thiết kế không gian mở tối ưu ánh sáng tự nhiên, kết hợp hài hòa giữa nghệ thuật, cảnh quan và công năng vận hành, cùng hệ thống mượn trả tự động hiện đại giúp nâng cao chất lượng phục vụ người dùng.

Không gian thư viện của ChangAn Academy được thiết kế để tận dụng ánh sáng mặt trời

Tham gia Hội nghị, đoàn Đại biểu Thư viện Quốc gia Việt Nam có cơ hội trao đổi với các tổ chức thư viện quốc tế, tiếp cận những kinh nghiệm thực tiễn trong xây dựng, quản lý và vận hành thư viện thông minh. Các nội dung được chia sẻ tại Hội nghị là nguồn tham khảo có giá trị đối với việc nghiên cứu, lựa chọn và triển khai các giải pháp công nghệ phù hợp với điều kiện thực tế của hệ thống thư viện Việt Nam nói chung và Thư viện Quốc gia Việt Nam nói riêng, đặc biệt là trong tự động hóa quy trình nghiệp vụ, tăng cường kết nối và khai thác dữ liệu, phát triển dịch vụ thông tin…

Hội nghị SRILA 2026 không chỉ mở ra những cơ hội hợp tác quốc tế thiết thực và thắt chặt mối liên kết giữa các thư viện, mà còn tạo động lực mạnh mẽ để thúc đẩy tiến trình chuyển đổi số, đưa mô hình thư viện thông minh phát triển một cách bền vững, phù hợp với xu thế chung của thời đại.

______________

Tin: Lê Việt Nga; Ảnh: Ban Tổ chức